HABER MERKEZİ
Sivilceler ergenliÄŸin normal bir belirtisidir. Ancak çoÄŸu gençte sadece birkaç sivilce çıkarken, diÄŸerlerinde uzun süre kalıcı gözle görülür sivilceler olur. Tedavi de sabır gerektirir. AÅŸağıdaki metin, ergenlerde ve genç yetiÅŸkinlerde akne vulgaris- “olaÄŸan” akne- hakkında bilgiler saÄŸlamaktadır.
Akne nasıl görünür: Doktorlar, hafif, orta ve ÅŸiddetli akne ile enflamatuar ve enflamatuar olmayan akne arasında ayrım yapar. Enflamatuar olmayanları, hafif akne olarak kabul edilir- cilt deÄŸiÅŸiklikleri genellikle akne olarak deÄŸil, sadece “sivilce” veya “siyah nokta” olarak adlandırılır. Akneyi normal sivilcelerden ayıran ÅŸey, cilt deÄŸiÅŸiminin süresi ve ÅŸiddetidir. Akne sivilceleri uzun bir süre boyunca geliÅŸir ve uzun süre kalıcı olabilir. Küçük kırmızı lekeler veya yara izleri de kalabilir.
Hafif akne: Hafif aknede yağbezleri tıkanır ve siyah noktalar (komedon) oluşur. Cilt pigmenti melanin havadaki oksijenle birleştiğinde, uçları siyah renkli açık noktalar oluşur. Kapalı siyah noktalar ise beyazımsıdır. Siyah noktalarda gittikçe daha fazla sebum birikmesi halinde, bakteriler orada çoğalır ve iltihaplı akne sivilceleri oluşur. Hafif aknede, az veya küçük akne sivilceleri olur.
Orta akne: Orta dereceli aknede, hafif akneden önemli ölçüde daha fazla akne sivilce oluÅŸur. Daha iltihaplı sivilcelere “papüller” (küçük ÅŸiÅŸikler) veya “püstüller” (irin birikimli) denir.
Şiddetli akne: Şiddetli formda çok sayıda papül ve püstül oluşur. Ek olarak, ciltte genellikle kırmızıya dönüşen ve ağrıya neden olan şişikler oluşur. Şiddetli akne kalıcı izlere neden olabilir.
Akne neden olur: Ergenlik döneminde vücudun hormonal dengesi temelden değişir. Hem erkek hem de kızlarda, cildi yağ üretmeye teşvik eden androjenler giderek daha fazla oluşur. Bu cilt yağına sebum denir ve görevi cildi esnek tutmak ve korumaktır. Yağbezlerinin çıkışında bezin tıkanmasına neden olan bir tabaka oluştuğunda, siyah noktalar oluşur. Bu siyah noktalar iltihaplanarak akne sivilcesine neden olabilir.
Neler akneyi kötüleştirebilir?
Akneyi sadece vücut hormonları tetiklemez. Anabolik steroidler (kas oluşumu için), kortizon veya epilepsi önleyici ilaçlar gibi hormon preparatlarının kullanımı da rol oynar.
Ek olarak, cildin gözeneklerini kapatan her şey de akneyi daha da kötüleştirebilir. Bunlara, merhemler ve yağlar gibi yağlı bakım ürünleri ile cildin kuvvetli bir şekilde sürtünmesi veya siyah noktaların sıkılması da dahildir.
Akne gelişimini neyin desteklediği sorusuna gelince, kısmen şüpheli çok sayıda varsayım da vardır- örneğin:
Hijyen: Kötü hijyenin akneyi tetikleyebileceğini veya kötüleştirebileceğini gösteren hiçbir kanıt yoktur.
Beslenme: Yapılan bilimsel araştırmalar, akne gelişimi ile et, süt ürünleri veya çikolata gibi belirli gıdalar arasında bir bağlantı bulamamıştır.
Karbonhidratlar kan şekeri seviyesinin hızla yükselmesine neden olur ve bu nedenle akneyi teşvik ettiğinden şüphelenilmektedir. Karbonhidratlar, örneğin çok şekerli ürünlerde, patateste veya beyaz ekmekte bulunur. Anacak akneyi gerçekten teşvik edip etmedikleri kesin olarak açıklığa kavuşturulmamıştır.
Ayrıca, sigaranın sivilceyi artırıp artırmadığı da belirsizdir.
Çok kişi stresin ciltleri üzerinde olumsuz bir etkisi olduğunu bildirmektedir. Bazı araştırmalar, stresin sivilceyi tetikleyebileceğini öne sürüyor.
